Abortus: criminaliseren of toestaan?

Abortus: criminaliseren of toestaan?

Onder internationaal recht is er geen eenduidige regel of norm over de abortus. Desondanks kan het criminaliseren of het onmogelijk maken van een abortus worden gezien als een schending van de autonomie, het recht op privacy van vrouwen en het recht op leven en gezondheid. Het verschilt in de wetgeving van land tot land waarbij het ene land de abortus volledig legaliseert, het andere land het volledig criminaliseert en weer andere landen abortus legaliseren onder bepaalde voorwaarden. Een groot gevolg van een te strenge abortuswet of het geheel ontbreken hiervan, zijn de illegale abortussen. Wereldwijd vinden er zo’n 25 miljoen onveilige abortussen plaats, die de belangrijkste doodsoorzaak van moedersterfte vormt. Argentinië besloot hier recent verandering in te brengen door eind december 2020 een nieuwe abortuswet aan te nemen. Argentinië is samen met haar buurlanden Cuba, Uruguay en Mexico-Stad koploper in Zuid-Amerika wat betreft de vernieuwde abortuswet. 

Alhoewel Argentinië al langer een abortuswet kende, is de aangenomen abortuswet van eind 2020 een hele verandering. Sinds 1921 mochten enkel vrouwen die slachtoffer waren van verkrachting of gezondheidsproblemen opliepen tijdens de zwangerschap, de zwangerschap afbreken. Door deze beperkende maatregelen pleegden veel vrouwen illegaal een abortus met alle gevolgen van dien. Ongeveer 38.000 vrouwen belandden door complicaties bij hun illegale abortus in het ziekenhuis, waarvan enkelen zelfs kwamen te overlijden. Na een lange strijd van de feministen en 8 eerdere pogingen in het Senaat om een nieuwe abortuswet aan te nemen, is het nu eindelijk gelukt. De 9e abortuswet was dan ook het wonder waar vele Argentijnse vrouwen al lang op wachtten. De nieuwe wet werd met een ruime meerderheid aangenomen en maakt het voor iedere vrouw nu mogelijk om abortus te plegen tot de 14e week van de zwangerschap.

De aanname van de nieuwe wet ging niet zonder slag of stoot aangezien er in Argentinië niet alleen maar voorstanders van abortus zijn. Volgens de katholieke kerk kan het plegen van een abortus gelijk worden gesteld aan moord. Ook de Argentijnse Paus Franciscus stelt dat ‘elk afgedankt kind, een kind is van God’. Deze progressieve wetgeving heeft daarom ook geen permanente status ontvangen en dit kan ervoor zorgen dat het plegen van een abortus in de toekomst weer illegaal kan worden. Het feit dat een progressieve wetgeving teruggedraaid kan worden, is bijvoorbeeld zichtbaar in Amerika. Hier hebben verschillende Staten beperkingen op de abortuswet ingevoerd na de nationale legalisering. In Alabama is de abortuswet zelfs teruggedraaid naar een wet waarin abortus alleen is toegestaan als het leven van de moeder in gevaar is. Hierbij bestaat geen uitzondering voor zwangerschap door verkrachting of incest en artsen of andere medici die wel zo’n abortus uitvoeren, kunnen zelfs een straf tot 99 jaar gevangenschap krijgen.

Desalniettemin hebben in de afgelopen zestig jaar steeds meer landen hun wetten gewijzigd om toegang tot abortus mogelijk te maken. In 2019 waren er 67 landen waar een vrouw op eigen verzoek een abortus kon krijgen en ondertussen kan Argentinië hierbij opgeteld worden. Er zijn echter nog steeds veel landen in Noord-Afrika en het Midden-Oosten waar abortus illegaal is en waar een vrouw dus niet zelf over het behouden van een kind kan beslissen. De strijd om moedersterfte via illegale abortussen tegen te gaan, is dus nog lang niet gestreden.

 

Bronnen:

https://nos.nl/artikel/2362519-abortuswet-argentinie-aangenomen-baanbrekend-voor-latijns-amerikaanse-vrouwen.html

https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/argentinie-legaliseert-abortus-enorme-overwinning-voor-feministen-in-latijns-amerika~bf5aa297/

https://www.trouw.nl/buitenland/negen-keer-is-scheepsrecht-argentinie-legaliseert-abortus~b1a682ed/

https://www.amnesty.nl/encyclopedie/abortus-en-mensenrechten